8 Tuparin ang mga Pangarap: A Graduation Speech


SpeakerThis was my *monumental* speech delivered on March 2014 for the graduates of Old San Jose Elementary School, the institution that first held and molded me to be the man I am today. 

While I tried my best to find the original source and authors of some of the quotable quotes I used, some may have still remained uncredited.


Please note that some quotes have been modified from its original version for the purpose of emphasis. Lastly, please take note that this is not your typical and boring graduation-is-not-the-end-but-the-beginning-of-a-new-journey kind of speech. Oh, and one more thing, tagalog po ang speech na ito.

Enjoy reading!

- o0o -


Hayaan nyong simulan ko ang message ko sa isang pick-up line, ok lang ba?

Principal ka ba?

(Baket?)

Kinakabahan kasi ako pag nakikita kita.

Nung nareceive ko yung invitation para maging guest speaker ngayong araw na ‘to, inisip ko agad anong sasabihin ko sa inyo. Pwede ko kasing i-kwento nalang ‘yung buhay ko para di na ko mahirapan. Kaya lang, bukod sa hindi naman ako sikat na artista o milyonaryo para ma-inspire kayo ng sobra sa kung anong nagawa ko na sa buhay ko, eh medyo gasgas na ‘yung ganung style.

Kaya naisip ko na i-share nalang sa inyo ‘yung alam kong mas magkakaroon ng silbi sa buhay ‘nyo. Dahil ako mismo, ito ‘yung ginagawa ko. Kaya graduates, hihiramin ko ang ilang minuto ‘nyo para makinig ng mabuti. At dahil nasa edad na kayo na nagsisimula na kayong mangarap, ano pa nga bang mas magandang message ang pwede kong ibigay sa inyo kung hindi tungkol sa pagtupad sa mga pangarap?

Walang masama sa nangangarap. Kaya nga patuloy tayong nabubuhay ay para tuparin ‘yung mga pangarap natin, di ba? Basta hindi dapat panay nganga, para hindi ngawa ang resulta. Mas maganda kung gagawa ka, para ang resulta, magara. Meron daw limang bagay na importante para matupad ang pangarap, iisa-isahin ko:


Number 1: Be specific
Kung mangagarap kayo, gawin ninyong detalyado ang pangarap ‘nyo. Hindi ‘yung parang nagdrawing kayo sa tubig. Walang nabubuo. Ibig sabihin, kung gusto mong maging doktor, linawin mo: doktor ba ng tao o doctor ng hayop? Kung gusto mong magka-kotse, anong klaseng kotse? Anong kulay? Anong brand? Kung sariling negosyo naman, siguraduhin mong legal ‘yan.


Number 2: Dapat may target.
Ang pangarap, libre lang. Pero ang pangarap, dapat may deadline.^ Huwag nyong sundin ‘yung nakasanayan na ng Pilipino na paraan ng pangangarap:

Sasabihin, paglaki ko, gusto ko maging mayaman! Ang problema sa ganitong pangarap, ang labo! Sasabihin mo pag laki mo. Eh kelan naman ‘yun? Eh paano kung hindi ka lumaki? Dapat may timeline, dapat may schedule. Halimbawa, kung gusto mong magkaroon ng mataas na grade, sabihin mo, exam na namin sa Lunes, dapat sa Byernes nakapagreview na ko. O Kaya naman, gusto ko pag 25 years old na ko, may sarili na kong negosyo. Pero wag naman sana ‘yung ganitong pangarap: dapat pag 18 na ko, may asawa na ko!


Number 3: Ang pangarap, hindi tinititigan, inaaksyunan!
Sabi ng isang businessman, Dream Big. Start Small.# Ibig sabihin, lakihan nyo ang mga pangarap nyo. Pero simulan nyong buoin ‘yon ng paunti-unti. Dahil walang magic sa pagyaman o pagiging matagumpay ng isang tao. Pero syempre, hindi nagtatapos ang pangarap sa pag-iimagine lang. Dapat, sasamahan mo ng aksyon.

Hindi mo na lang sana pinagod ang sarili mo sa pagbuo ng mga pangarap kung hindi ka rin lang naman pala gagalaw. Dahil kung ganun rin lang, hiyang hiya naman ang utak mo sa sa katawan mo!

Tulad ngayon, isang step ang nakumpleto nyo -- ang makapagtapos ng elementarya. Marami pang susunod na hakbang pagkatapos nito, pero sana, wag kayong tatamarin. Kasi kahit anong tumbling at flip-top battle ang gawin natin, sa huli, ang pag-aaral pa rin talaga ang susi para matupad ninyo ang inyong mga pangarap.

Huwag sana ninyong tularan ‘yung isang mama sa nabasa kong libro, na kung kelan sya tumanda at saka sya nagsisisi. Nagrereklamo kasi sya dahil bukod sa mainit na, ang bigat pa ng pasan nyang papag. Yun kasi ang trabaho nya, ang maglako ng mga papag.

Sabi nya:

Kung alam ko lang na pwersado rin akong magtratrabaho nang ganito, nagsikap na lang sana ako sa eskwelahan nung bata ako. Parehas lang naman palang nakakapagod. At least, pag nag aral ka, may pag asa pang magkaroon ng magandang kinabukasan at makatulong sa iba.*

Sabi rin ng author ng librong yon na si Bob Ong: Humigit-kumulang sampung taon nalang kayo mag-aaral. Kung hindi kayo magsisikap, mahigit 30 years ng kahirapan ang magiging kapalit. Sobrang lugi, di ba? Pero ngayong alam nyo na yan, sana naman eh wala na sa inyo ang gugustuhing umiwas pa sa eskwela.*

Sa mga palakol naman ‘yung grades, wag kayong mag-alala. Dahil hindi lang naman sa grades nasusukat ang pagkatao. Dahil kung grades lang ang batayan, edi sana lahat ng honor students na ang pinakamayayaman at matagumpay sa Pilipinas ngayon.

Kaso hindi.

Ang hirap po kasi sa educational system natin ngayon, binabansagan natin ‘yung mga bata base sa kung anong kakayahan nila sa academics. Kaya nga merong SPED, section 1, row 1, row 2 at syempre row 3.

Ang problema tuloy, kung mahina ‘yung bata, lalong tinatamad. Kasi nga, nakatatak sa isip nya na Mahina naman ako, kaya nga ako nasa row 3 eh. Ganun din naman kahit mag-aral pa kong mabuti. Kaya maglalaro nalang ako hangang gusto ko tapos mangongopya nalang ako! Kaya minsan, hangang sa paglaki, ganun ‘yung pagkatao nya, kasi bata pa lang sya, pinaniwala na sya na hangang dun lang sya.

Kaya para sa mga row 3 students, gagawin ko kayong bida kahit ngayon lang, kahit 5 minutes lang.

Lilinawin ko lang:

Walang masama sa pagiging honor student. Ipagpatuloy nyo yan. At tiyak na malayo ang mararating ninyo. Para naman sa mga hindi katalinuhan, saludo pa rin ako sa inyo. Kaya sana, huwag kayong papaapekto sa kung anu mang bansag sa inyo na mahina kayo.

Hindi yun totoo… Tinamad lang kayo!

Malamang, after 20 years, karamihan sa mga nasa row 1 ay magkakaroon ng magagandang trabaho, sa Pilipinas man o sa ibang bansa. De-kotse. Malaking sahod. ‘yung mga nasa row 2 naman, magta-trabaho siguro sa gobyerno. Eh anu kayang balita sa mga nasa row 3?

Ano sa palagay nyo? Tambay?

Maniniwala ba kayo na sa isang research na ginawa, ‘yung mga nasa row 3 na yan, eh sila ang magmamay-ari ng mga kumpanya kung saan nagta-trabaho ‘yung mga nasa row 1?

Alam nyo kung bakit?

Kasi hindi na sila takot mabigo! Eh sa dami ba naman ng exam na binagsak nila eh, halos manhid na sila sa pagbagsak. At dahil nga sa hindi sila ganun ka-galing, sa ibang bagay nila sinusubukang maging matagumpay!

Kaya sa mga magulang na naririto, huwag po kayong masyadong maging grade conscious sa mga anak ninyo. Kung may palakol man sa card, imbes na sermunan at pagalitan, dapat mas suportahan nyo sila.

Higit sa talas ng memory na mangabisa, at bilis ng pagsagot sa flash cards, mas importante pa rin po ang determinasyon at pagkukusa. Dahil ang talino, bagamat mahalaga, ay hindi ang tanging panukat sa tagumpay.#

Ang kabalikat ng talino ay pagkatao. ‘yung katalinuhan, ituturo lang nyan sa atin kung ano ang dapat gawin, pero ang pagkatao ang makakapagpagalaw sa atin.+


Number 4: Huwag mag-shortcut
Madalas kasi, mahilig tayo sa madaliang paraan. Kumbaga sa kape, ‘yung instant, ‘di ba? Gusto natin ‘yung mabilis na, panalo pa. Kasi ayaw natin matuto sa mahirap at matyagaan na paraan. Pero kailangan, matuto tayong puntahan ‘yung gusto nating marating sa buhay ng may plano at gabay, para hindi tayo naliligaw sa inaakala nating shortcut.

Kaya nga di ba, madalas, pag nag-kakamali tayo, anong sinasabi ng matatanda? Papunta ka palang, pabalik na ko! Tapos mamimilosopo si anak, Eh bakit hindi tayo nagkasalubong? sabay alis kasi baka mabatukan. Kaya tuloy, hindi natin naririning na may sagot pala sila sa sinabi natin. Anong sinasabi nila?

Papano tayong magkakasalubong…nag-shortcut ka..


Number 5, at ang pinakamahalaga: Ang pangarap, hindi pansarili lang
Ang tamang bagay daw kahit nasa tamang panahon, wala na ring saysay kapag wala na ‘yung mga tamang tao sa buhay natin.*

Kasi mabalikan mo man ang lugar, hindi mo naman mababalikan ang panahon at pagkakataon na pinalampas mo para sa mga taong mahalaga sayo.*

Kaya sa araw-araw na kasama ninyo ang inyong mga magulang, matuto kayong pahalagahan sila. Aanhin mo ang katuparang ng pangarap mo kung wala ka namang kasamang mag-eenjoy sa lahat ng pinaghirapan mo? Hindi sapat na naging honor student ka ngayon tapos sasabihin mo para to kay Mama at Papa tapos kinabukasan mag-aasawa. Hindi dapat matapos dun ang pasasalamat sa kanila.

Ang trending kasi ngayon, pag naka-graduate na, o mas malala minsan, nag-aaral pa, nag-aasawa na. Kaso kadalasan, sa hiwalayan din naman napupunta kasi ang babata pa para sa responsibilidad na magkapamilya. Kaya ang nangyayari, hindi ka na nga nakatulong sa pamilya mo, naging pabigat ka pa.

Sabi nga ng author na si Bob Ong:

Wag mag madali sa pag-aasawa. Tatlo, lima , sampung taon sa hinaharap, mag-iiba pa ang pamantayan mo at maiisip mong hindi pala tamang pumili ng kapareha dahil lang sa kaboses niya si Justin Bieber o kasing galing nyang mag-flip-top si Abra at si Righteous One. Totoong mas importante ang kalooban ng tao higit anuman. Sa paglipas ng panahon, maging ang mga crush ng bayan sa eskwelahan ay magmumukha ring pandesal. Maniwala ka.*

Patuloy kayong mangarap, at siguraduhin na kasama ang buong pamilya, at ang kagustuhan na makatulong sa iba - sa binubuo ninyong mga pangarap.

Pero bakit nga ba kailangan pang kasama ang mga magulang nyo sa pangarap ninyo?

Eh madalas naman pinapagalitan lang nila kayo. Malamang nga, may ilan sa inyo ngayon ang hindi maipinta ang mukha kasi hindi bago ‘yung uniform kasi walang pambili si Nanay o si Tatay kaya nagdadabog. Yan ang hirap sa maraming anak. ‘yung sigaw lang at sermon ng Nanay nyo ‘yung naririnig nyo, ‘yung pagiging kuripot lang ng Tatay nyo ‘yung naaalala, ‘yung palo lang nila ‘yung nararamdaman. Pero hindi ninyo nakikita ‘yung sakripisyo at paghihirap ng mga magulang nyo may makain lang kayo, may maibaon, at mapagtapos kayo ngayon ng elementarya.

Alam nyo ba kung gaano kayo kamahal ng inyong mga magulang?

Pakingan niyong mabuti ang kwentong ito:


Meron isang Ginang na buntis noon. Kabuwanan na nya ng mga panahong ‘yon.

Umuulan ng snow… nagyeyelo ang paligid…winter season.

Isang araw, habang nagmamaneho sya ng kotse pauwi, bigla niyang naramdaman na parang manganganak na sya.

Ang problema, wala syang kasamang iba sa sasakyan!

So ang nangyari, inihinto ng babae ‘yung kotse, tapos doon na niya ipinanganak ‘yung baby na pinagbubuntis nya. Pagkatapos nyang mailabas ‘yung baby, hinang-hina sya.

Pero walang tao sa paligid o sasakyan na dumadaan, wala din syang makitang kahit anong tela sa loob ng sasakyan para mabalutan ang anak nya. Kaya ang ginawa niya, hinubad nya ‘yung lahat ng suot-suot niya, saka niya ibinalot sa baby nya.

Pagkatapos ng ilang oras, may dumaan na sasakyan na may sakay na mga madre.

Napahinto sila kasi may nakaharang na sasakyan sa daraanan nila. Nang lapitan nila,

nakita nila ung baby -- balot na balot. Tapos ung nanay...walang saplot sa katawan...patay na -- namatay dahil sa lamig at panghihina.

Kinuha ng mga madre ang sangol at dinala sa kumbento kung saan dito na lumaki ang bata.

Pagkatapos ng sampung taon, sa saktong birthday ng bata, pinagtapat ng madre sa kanya ang nagyari sa kanyang ina nung araw na makita nila ito. Bilang birthday wish, hiniling nung bata na puntahan nila ‘yung lugar kung saan sya nakita ng mga madre.

Kaya pinuntahan nila ‘yung lugar.

Winter din nun, kaya umuulan ulit ng snow sa paligid, at malamig na malamig.

Nang makarating na sila sa lugar, itinuro ng madre sa bata ung pwesto ng sasakyan kung san sya at ang kanyang ina ay nakita.

Biglang bumaba ‘yung bata ng sasakyan. Tapos tumakbo sya ng mabilis papunta sa tinurong tulay ng madre.. Umiiyak sya habang tumatakbo..

Pagdating niya sa tulay, hinubad niya lahat ng suot-suot niyang damit!

Saka siya sumigaw ng malakas na malakas....!

Sabi nya...

Maaa-maaaa..!! Ganito ba kalamig ‘yung naramdaman mo nang mamatay ka para sa akin?!

Kaya mga graduates, gusto ko kayong bigyan ng pagkakataon ngayon na mapasalamatan ang inyong mga magulang. Pwede bang palakpakan natin sila bilang tanda ng ating pasasalamat?

Palapakan po natin ang ating mga magulang.

Uulitin ko, ang pangarap dapat specific, may target, inaaksyunan, hindi shino-shortcut, at hindi pansarili lang!

Para naman po sa ating mga magulang:

Mali po na ipadala sa napakamahal na private school ang inyong mga anak para sa High School, lalo na kung ang dahilan nyo lang ay para isipin ng tao na sosyal ang anak nyo. Tandaan po natin na ang college school po ang tinatanong sa trabaho, hindi kung saan ka gumraduate nung high school. Ang masakit kasi, ang ganda ng school nung highschool, tapos titigil sa pag-aaral ng college, eh un ang importante. Kasi naubos na ‘yung pera sa high school pa lang.

Wag nyo pong pansinin ‘yung sasabihin ng kapit-bahay nyo.

Maraming tao ang hindi masaya kasi mas iniisip pa nila ‘yung sasabihin ng iba.

I remember nung 1st year high school ako, after the first grading, ako ‘yung naging

first honor. Tapos tinanong ako ng isa sa mga teacher ko, sabi niya:

Ang galing mo naman, ikaw ung nag-first, siguro sa Central ka gumraduate noh?

Siguro, kung uso na si Vice Ganda noon, malamang ganto naging sagot ko kay Teacher:

Pag po ba matalino sa Central agad galing? Di ba pwedeng sa Old san Jose Elementary School?

Tandaan po ninyo, wala sa eskwelahan yan, nasa kagustuhan na matuto at magsikap yan! Dahil ang ating mga desisyon, at hindi ang ating kondisyon, ang magpapasya ng ating kapalaran.

Graduates, huwag ninyong alisan ng karapatan ang sarili ninyong mangarap! You become what you think. Ngayon, kung ikaw mismo hindi mo kayang paniwalaan ang pangarap mo, wala talagang mangyayari, dahil ikaw na mismo ang nag-alis ng pag-asa sa sarili mo. Kung ikaw mismo hindi naniniwala sa sarili mo, bakit naman maniniwala sayo ang ibang tao?

Wag nyong susukuan ang pangarap ninyo, Tandaan nyo na ang pagsuko ay ang permanenteng solusyon sa pansamantalang problema. Kaya tuparin nyo ang inyong mga pangarap. obligasyon nyo yan sa sarili nyo!*

At dahil sa nasimulan ko na rin lang sa pick-up line ang message ko sa inyo, hayaan nyong tapusin ko ito sa isa pang pick-up line.

Biogesic ka ba?

(Baket?)

Kasi mawawala na sakit sa ulo ng mga teachers n‘yo.

Congratulations at magandang gabi po sa inyong lahat!


- o0o -

* Bob Ong (Stainless Longanisa, Lumayo ka nga sa Akin)
^ Chiqui Escareal-Go (Small Store Marketing)
+ Francisco J. Colayco (Wealth Within Your Reach)
# Dean Pax Lapid & Ping Sotto (21 Hakbang sa Pagsisimula ng Sarili mong Negosyo)


PisoandBeyond


Na-inspire ka ba sa nabasa mo? Tumangap ng libreng updates pag nag-subscribe ka sa PisoandBeyond!

8 comments :

  1. ang galing naman po! parang gusto ko na din tuloy magspeech!! hihi

    ReplyDelete
  2. Galing! :D

    ReplyDelete
  3. lol. I felt like one of those graduating students.. :)

    ReplyDelete
  4. Ang ganda ng speech nyo, inspiring.... pero naiyak ako sa winter story, sobra talaga ang pagmamahal ng ina sa kanyang anak.. Looking forward to more inspiring stories to come. Madami po kaming natutunan dito sa site nyo and thank you very much :)

    ReplyDelete
  5. super ganda naman ng message ng speech....na touch aq pwede po ba makakuha ng ibang lines para magamit din sa speech ko....

    ReplyDelete
  6. ganda naman po ng message ng speech nyo. pwd po pacopy ng ibang mga lines para sa speech ko? thank you in advance po

    ReplyDelete
  7. pwede ko pong bang reference sa speech ko to. ang ganda po thanks :)

    ReplyDelete

Join the Discussion!